frchito

Archive for Agosto, 2007|Monthly archive page

SABAYANG PAGSASANAY; ISAHANG PANGANGARAL

In Gospel Reflections, Homilies, Homily in Tagalog, Pagninilay sa Ebanghelyo, Sunday Homily, Sunday Reflections on Agosto 22, 2007 at 19:19

Ika-21 Linggo ng Karaniwang Panahon – Taon K
Agosto 26, 2007

Mga Pagbasa:  Isaias 66:18-21 / Ebreo 12:5-7, 11-13 / Lucas 13:22-30

Tanging sa Pilipinas lamang maaring mangyari ang tulad na naganap sa isang malaking kulungan sa Cebu kamakailan, isang pangyayaring nagdulot ng tuwa at pagkamangha sa maraming tao sa buong daigdig na nakakita nito sa You Tube. Ang aking binabanggit ay ang isahan at sabayang pagsasayaw na ginawa ng mga preso sa  kulungan na kinuhanan ng videocam at ini-upload sa You Tube. Daan-daang mga preso ang nagsabayang sayaw a la Broadway sa saliw ng isang usung-usong kanta ng isang tanyag na mang-aawit.

Ang naganap ay isang malinaw na halimbawa ng kung ano ang maidudulot ng dalawang bagay: kaisahan at sabayang pagsasanay. Bagama’t ang buhay sa kulungan ay hindi madali, bagama’t ang kanilang buhay ay masasabi nating limitado at ang kilos ng mga preso ay “de cajon,” kung baga, bagaman at sila ay nagmula sa iba-ibang sulok ng Kabisayaan at Mindanao, ang kaisahan ay naganap dahil sa kanilang pinag-isang layunin, at pinag-isang adhikain.

Itong kaisahang ito ang isa sa mga pangunahing paksa natin sa araw na ito.

Sa pangitain ni Isaias, binabanggit ang pagdatal ng maraming tao mula sa iba-ibang sulok ng daigdig, na isinasagisag ng sari-saring wika na iisa ang sinasambit – ang luwalhati ng Diyos (Unang Pagbasa).

Ito rin ang pangitaing tinutukoy ni Lucas … “magdaratingan ang marami mula sa silangan at kanluran, mula hilaga at timog, at makikisalo sa hapag ng kaharian ng Diyos” (Ebanghelyo).

Kaisahan ang nais ng Diyos para sa kanyang bayan. Kaisahan ang kanyang magandang balita sa pamamagitan ni Kristong kanyang Anak. Nguni’t ang naising ito ng Diyos ay may kaakibat na katungkulan. Ano ba ang pananagutang kaakibat nito?

Una sa lahat, dapat nating gunitain na ang pangarap na ito ng Diyos para sa atin ay pinagbayaran Niya nang mahal. Ito ang dinasal natin sa ating mga alay: “Maawaing Ama, ang ganap na sakripisyo ni Jesucristo ang siyang nagpaging-isa sa amin. Pagkalooban Mo ang iyong Iglesia ng kapayapaan at kaisahan. Hinihiling namin ito sa pamamagitan ni Kristong aming Panginoon.”

Ang kaisahan ay hindi isang alpombrang basta na lamang inilalatag. Ito ay pinagsisikapan, pinaghihirapan. Mayroon itong kaakibat na pagsasanay.

Noong 1989, sa una kong pag-akyat sa Mt. Pulag (ang ikalawang pinakamataas na bundok sa Filipinas), mayroon isang kabataang nagpumilit sumama sa amin. Hindi namin siya kakilala, ni hindi namin siya nakasama sa ibang akyat ng bundok, nguni’t naki-usap siyang payagan naming sumama. Kompleto siya sa gamit … galing lahat sa Amerika … mamahalin, magaganda, at di hamak na mas matitibay kaysa sa aming mumurahin at local na gamit. Sa aming pagbaba mula sa tuktok sa pamamagitan ng Kabayan trail, na higit na mahirap at higit na madugo kaysa sa Ambangeg trail, noong kami ay nagdadaan sa bahaging mapanganib, nagsimulang manginig ang aming bisita. Ayaw na niyang tumuloy … hindi siya makatinag … parang napako sa pagkakaupo at pagkakapit sa kaunting batong nakausli sa dahilig. Kompleto man ang gamit at wala namang pagsasanay, siya ay nanatiling paralisado. At kung hindi siya nahimasmasan matapos kong halos ay sigawan ay marahil hindi nakatuloy ang buong grupo at hindi nakauwi.

Pagsasanay … ito ang kaakibat na paksa ng ating mga pagbasa. Walang luwalhati kung walang pighati. Ito ang sinasaad ng pagbasa mula sa liham sa mga Ebreo: “Huwag siphayuin ang disiplinang galing sa Panginoon, o mawalan ng pag-asa kung binibigyang-pasakit niya; sapagka’t ang minamahal niya ay dinidisiplina; pinarurusahan niya ang anak na kanyang kinikilalang anak.”

Malinaw sa karanasan ng mga preso sa Cebu na ang anumang magaling, kapag pinagsikapan ng lahat, ay lalu pang gumagaling, lalu pang gumaganda. Ang masusing pagsasanay, ang sama-samang pagsisikap, ay hindi maaaring hindi magbunga nang sagana at kaaya-aya. Walang matayog na bundok sa isang handang magpunyagi, magsanay, at magdisiplina sa sarili. Ang karanasan nina Leo Oracion at pati ng tatlong babaeng Pinoy na sumuong sa lahat ng uri ng pagsasanay at pagdidisiplina sa sarili ay patunay na kaya ng Pinoy ang anumang paghamon. Ang sabayang sayaw na naging tanyag sa cyberspace ay hindi sana mararating kung hindi sila nagsanay, at nagbuwis ng malaking hirap at pagod upang maisagawa lamang ang ilang minutong kasiyahan para sa marami sa buong daigdig.

Sabayang-sikap at tiyaga ang tinutumbok ng mga pagbasa sa araw na ito. Nguni’t para saan ba tayo dapat magsabayang-sikap? Para saan ba tayo dapat magkaisa at magsanay at magpunyagi? Sinagot ito ng atin mismong sagot matapos ng unang pagbasa: “Humayo sa buong daigdig at ipahayag ang mabuting balita.” (Go out to all the World, and tell the Good News).

Sa larangan ng komersiyo at pangangalakal, ang uso ngayon ay networking, collaboration, pakikipag-ugnayan, at pagtutulungan. Walang mararating ang mga Lone Ranger, mga taong hindi marunong makipag-ugnayan sa ibang tao. Sa mundong ito na nababalot ng pagkamakasarili at pagkakanya-kanya, sabayang-sikap ang lubhang kailangan nating lahat. Kung nagawa ito ng mga preso sa Cebu sa sabayang sayaw at indayog sa saliw ng iisang musika, kaya natin ito sa ibang antas ng ating buhay, lalu na sa larangan ng isahang pangangaral: “Humayo [tayo] sa buong daigdig at ipahayag ang Mabuting Balita.”

Fr Chito Dimaranan, SDB
Taguig City, Quinquenial Priests’ Renewal and Updating Seminar

MAGTAPATAN TAYO! (Ika-20 Linggo ng Taon K)

In Gospel Reflections, Homilies, Homily in Tagalog, Pagninilay sa Ebanghelyo, Sunday Homily, Sunday Reflections on Agosto 16, 2007 at 21:05

Ika-20 Linggo ng Karaniwang Panahon – Taon K
Agosto 19, 2007

Mga Pagbasa: Jeremias 38:4-6; Hebreo 12:1-4; Lucas 12:49-53

Puno ng malalim na kahulugan ang mga pagbasa natin ngayon, lalu na ang ebanghelyo. Kung bibigyang buod natin, may kinalaman ang lahat sa pagiging matatag, sa pagiging matiisin, matibay, at matapang sa pagharap sa anumang uri ng suliranin. Sa biglang wari, mistulang masungit at marahas ang pananalita ng Panginoon. “Naparito ako upang pagliyabin ang daigdig, at sana nga ay naglalagablab na!”

Ang salita ng Panginoon ay tila nagpupuyos, nagdadaig, nagliliyab. Mainit ang dating … nakadadarang, tila nakapapaso. Tahasan … tuwiran … walang pasikot-sikot … walang paligoy-ligoy.

Hindi politiko ang Panginoong Jesucristo. Hindi siya bulaan. Hindi siya isang taong ang dila ay sanga-sanga, tulad ng mga politikong ang sinasabi ay hindi mo lubos mapagwari kung ano ang tunay na ibig sabihin at tunay nilang layunin. Deretso ang kaniyang tingin. Deretso rin ang kaniyang turing. At ang kaniyang mithiin para sa atin ay siya ring alay niyang tuntunin. “Akala ba ninyo ay naparito ako upang maghatid ng kapayapaan sa lupa?”

Ano nga ba ang tahasang-tiyak na tinutumbok ng Panginoon? Ano nga ba ang binibigyang-diin niya sa mga pananalitang ito na tigib ng talinghaga?

Una sa lahat, ang kinapapalooban ng ebanghelyo ay kung ano ang binabanggit ng una at ikalawang pagbasa.  Sa aklat ni propeta Jeremias, natunghayan natin kung ano ang sinapit ng taong sinugo ng Diyos. Ang kaniyang pagtalima sa paanyaya ng Diyos na mangaral ay nauwi sa dakilang paghihirap. Tinuligsa siya at inusig hanggang sa halos ay mamatay sa gutom sa balon.

Magtapatan tayo … ito ang tila baga’y sinasaad sa unang pagbasa … ang pagsunod sa Panginoon ay hindi biro … hindi isang laro na ang dulot ay kaaya-ayang buhay na nahihilata sa kasaganaan at kaluwagan.

Sa ikalawang pagbasa naman, lalu pang idiniin ng sulat sa mga Hebreo na ang pagsunod kay Kristo ay isang pagpupunyagi at patuloy na pagtakbo hanggang makamit ang premyo. Ito, aniya, ay tila isang timpalak na may kinalaman sa pagiging matatag, mapunyagi, maporsigue … hanggang sa tagumpay kasama si Kristo.

Magtapatan tayo … ang daan patungo sa kabanalan ay hindi nalalatagan ng alpombrang malambot. Ang daan ng kabanalan ay makipot at masikip, at hindi kasya rito ang mga Lamborghini, Ferrari, Porsche at iba pang magagarang sasakyang pilit na ipinupuslit ng mga tampalasang kakutsaba ng mga tao sa gobyerno ng Pilipinas.
Ito ang kinapapalooban ng ebanghelyo na tila ang pananalita ay mabagsik at masungit. Subali’t ito ang dapat nating unawaing mabuti. Ang pagsasabi nang matapat, ay pagsasama nang maluwat.

Nararapat natin marahil unawain ang mga salitang ito sa liwanag ng salitang kanto boy: “magtapatan tayo!”

Magtapatan tayo … ang apoy ay nakadadarang, nakapapaso … hindi tayo isinusugo ni Kristo upang manatiling malamig na parang bangkay. Ang kristiyano na tumanggap ng turing na kristiyano ay dapat makadarang, makaimpluwensiya ng kultura ng lipunan. Ang hindi nakadadarang ay nanlalamig, nanghihinawa, at nagpapadala sa agos ng lipunan.

Magtapatan tayo … ang apoy ay nakapagdadalisay. Ang ginto ay hindi magiging dalisay kung hindi ito idadaan sa apoy na lantayan. Lantay na ginto ang bunga ng init na nakapagdadalisay. Hindi kailanman dadalisay ang ating bayang Pilipino kung ang ating mga dila ay sanga-sanga tulad ng mga bulaang mga politiko at kanilang mga kampon sa larangan ng komersiyo.

Magtapatan tayo … ang isang pamilyang ang mga kasapi ay panay matatamis na pananalita lamang ang puhunan at hindi naninindigan sa wasto at tama ay hindi lalago, hindi uunlad, hindi aangat. Maiiwan sila sa antas ng bolahan, panlilinlang, at pagbabalatkayo. Hindi makalalayo ang panay lamang ang ngiti at kindat sa buhay. Kung ang mali at taliwas at tiwali ay kikindatan at ngingitian lamang natin, hindi uusad ang ating mithiin … hindi aangat ang ating lipunan. Kung ang isang magulang, sa ngalan ng kabaitan at pagbibigay-layaw sa anak, ay magbubulag-bulagan, kahit na ang ginagawa ng anak ay hindi ayon sa kagustuhan ng Diyos, ang kanyang kilos ay walang init, walang hatid na pandadarang, ngunit wala ring buhay … malamig pa sa bangkay!

Nagpupuyos ang aking damdamin sa dami ng katiwalian sa ating bayan. Nag-iinit kung minsan ang aking kalooban. Ang pag-iinit na ito ay hindi lamang galit na walang patutunguhan. Ito ay apoy na mapagdalisay, init na nandadarang, init na nagtutulak sa ating lahat upang gumawa nang kung ano ang ating kayang gawin.

Magtapatan tayo … nang tayo ay kumpilan, dinarang tayo ng mga kaloob ng Espiritu Santo … Nasaan na ang apoy na ito? Nasaan na ang init ng iyong pagpupunyagi? Saan na natin ikinubli ang apoy na dapat sana ay nagliliyab at naglalagablab na sa ating lipunan?

Magtapatan tayo … ang nagsasabi nang matapat ay nagsasama nang maluwat.

Angels’ Hills Retreat House
Tagaytay City
Retreat for Guest Priests of Cubao Diocese

Isang madaig at marubdob na pagbati sa kapwa ko paring naging Kalakbay ko at Katoto sa kanilang Banal na Pagsasanay ngayong Agosto 13-17, 2007