frchito

Archive for the ‘Sunday Homily’ Category

KUNG MANGARAP KA’T MAGISING, ANO ANG GAGAWIN MO?

In Adviento, Catholic Homily, Gospel Reflections, Homily in Tagalog, Pagninilay sa Ebanghelyo, Sunday Homily on Disyembre 20, 2007 at 15:53

Ika-apat na Linggo ng Adviento – Taon A

Unang Pagbasa (Isaias 7:10-14)

Noong mga araw na iyón, ipinasabi ng Panginoón kay Acaz:
“Humingi ka sa akin ng palátandaan,
maging sa kalaliman ng kinaroroonan ng mga yumao
o sa kaitaasan ng langit.”
Sumagot si Acaz:
“Hindi po akó hihingi.
Hindi ko susubukin ang Panginoón.”
Sinabi ni Isaias:
“Pakinggan mo, sambahayan ni David,
kulang pa ba ang galitin ninyo ang mga tao
na pati ang aking Diyós ay inyóng niyayamot?
Kaya nga’t, ang Panginoón na rin ang magbibigay ng palátandaan:
Maglilihi ang isang dalaga
at manganganak ng lalaki
at itó’y tatawaging Emmanuel.”

Salmong Tugunan
Ang Panginoo’y darating, s’ya’y dakilang Hari natin!

Ang buong daigdig, lahat ng naroón,
may-ari’y ang Diyós, ating Panginoón.
Ang mundo’y natayo at yaong sandiga’y
ilalim ng lupa, tubig kalaliman.

Sino ang marapat umahon sa burol,
sa buról ng Poon, sino nga’ng aahon?
Sino’ng papayagang pumasok sa templo,
sino’ng tutulutang pumasok na tao?

Siya, na malinis ang isip at buhay,
na hindi sumamba sa diyus-Diyósan;
tapat sa pangako na binitawan.

Ang Diyós na Panginoón, pagpapalain siyá,
ililigtas siyá’t pawawalang- sala.
Gayon ang sinumang lumalapit sa Diyós,
siláng lumalapit sa Diyós ni Jacob

Ikalawang Pagbasa (Taga-Roma 1:1-7)

Mula kay Pablo na alipin ni Kristo Hesús,
tinawag upang maging apostol at hinirang
upang mangaral ng Mabuting Balita ng Diyós.
Sa inyóng lahat na minamahal ng Diyós na nangariyan sa Roma,
na tinawag upang maging mga banal:
Sumainyo nawa ang pagpapala at kapayapaan
mula sa Diyós na ating Ama at sa Panginoóng Hesukristo.
Ang Mabuting Balitang itó, na ipinangako niya
noon pang una sa pamamagitan ng mga propeta
at nasasaad sa mga banal na kasulatan,
ay tungkol sa kaniyáng Anak, ang ating Panginoóng Hesukristo.
Sa kaniyáng pagiging tao,
siyá’y ipinanganak mula sa lipi ni David,
at sa likas na kabanalan ng kaniyáng espiritu,
ipinahayag siyáng Anak ng Diyós
sa pamamagitan ng makapangyarihang gawa –
ang kaniyáng muling pagkabuhay.
Sa pamamagitan niya,
tinanggap namin sa Diyós ang kaloob na maging apostol
upang ang lahat ng bansa ay akayin sa pananampalataya
at pagsunod sa kaniyá.
Kabilang din kayó sa mga tinawag na maging tagasunod ni Hesukristo.

Ebanghelyo (Mateo 1:18-24)

Ganito ang pagkapanganak kay Hesukristo.
Si Maria na kaniyáng ina at si Jose ay nakatakda nang pakasal.
Ngunit bago silá nakasal,
si Maria’y natagpuang nagdadalang-tao.
Ito’y sa pamamagitan ng Espiritu Santo.
Isang taong matuwid itóng si Jose na kaniyáng magiging asawa,
ngunit ayaw niyáng mapahiya si Maria,
kaya ipinasiya niyáng hiwalayan itó nang lihim.
Samantalang iniisip ni Jose itó,
napakita sa kaniyá sa panaginip ang isang anghel ng Panginoón.
Sabi nitó sa kaniyá,
“Jose, anak ni David,
huwag kang matakot na tuluyang pakasalan si Maria
sapagkat siyá’y naglihi sa pamamagitan ng Espiritu Santo.
Manganganak siyá ng isang lalaki
at itó’y panganganlan mong Hesús,
sapagkat siyá ang magliligtas sa kaniyáng bayan sa kaniláng mga kasalanan.”
Nangyari ang lahat ng itó
upang matupad ang sinabi ng Panginoón sa pamamagitan ng propeta:
“Maglilihi ang isang dalaga at manganganak ng isang lalaki,
at tatawagin itóng Emmanuel”
ang kahuluga’y “Kasama natin ang Diyós.”
Nang magising si Jose,
sinunod niya ang utos ng anghel ng Panginoón;
pinakasalan niya si Maria.

Pagninilay sa Pagbasa o Homiliya

Malapit nang matapos ang ating paglalakbay. Sa maikling panahon ng Adviento, tinunton natin ang daan ng paghihintay, daan ng pag-aasam, daan ng pag-asa. Sa ating mga Pilipino, ang ating paghihintay nang buong pananampalataya ay nilakipan pa natin ng mapagmatyag na paghihintay. Siyam na araw tayong gising nang maaga (o gising nang matagal) sa ating pagsisimbang-gabi na isang matingkad na palatandaan ng mapagmatyag na paghihintay.

Sa isang daigdig na nababalot ng iba-ibang uri ng palatandaan, hindi tayo hirap unawain ang diwa na binabanggit sa unang pagbasa. Si Acaz, bagama’t tumutol, ay pinagkalooban ng Diyos ng isang palatandaan mula sa itaas. Ano ba ang palatandaang ito? Ang tanda ng isang dalagitang maglilihi at manganganak ng isang lalaking tatawaging Emmanuel, na ang ibig sabihi’y “sumasaatin ang Diyos.”

Tumanggi si Acaz na humingi ng isang tanda. Sa ating modernong pananalita ngayon, isa siyang “pasaway,” matigas ang ulo, mayabang o palalo. Siya ay isang mapag-imbot, mapagmataas … isang taong hindi kagya’t nagpapadala sa bulong, maging bulong na galing sa itaas.

Subali’t naparito tayo sa simbahan sa araw na ito sapagka’t ang mga takbo ng mga pangyayari ay nagpakita sa mata ng ating pananampalataya, na ang palatandaang iwinaksi ni Acaz, ay nagkaroon ng kaganapan sa buhay ni Maria at ni Jose. Ang sanghaya at mithiin ng mahabang panahon ay naganap sa pamamagitan ng pakikipagtulungan ni Jose at ni Maria.

Ito ang ipinagmakaingay natin sa salmong tugunan: “Ang Panginoo’y darating; siya’y dakilang hari natin.”

Nguni’t ano ba ang naging dahilan at ang palatandaan ay nagkaroon ng kaganapan? Ito ang dapat natin maunawaan sapagka’t dito nasasalalay ang katotohanan ng magandang balita ng kaligtasan. Ang balita ay hindi balita hangga’t hindi naibubulalas at naisisiwalat. Ang balita ay hindi magandang balita hangga’t hindi nagbubunga ng isang kaganapan na may kakayahang pagpanibaguhin ang takbo ng ating buhay. Ang ebanghelyo ay magandang balita sapagka’t may kakayahan itong hindi lamang magsiwalat ng isang magandang kinabukasan, kundi may kakayahang maghatid ng isang “bagong langit at bagong lupa.” Ang ebanghelyo ay magandang balita kung may nakikinig at may sumusunod rito.

Si Acaz ay hindi bukas sa magandang balita. Tumanggi siyang humingi ng isang tanda. Nagmatigas siya … nagmataas, at nagsarado ng kanyang isipan. Ang Diyos na mismo ang siyang gumawa ng isang malaking palatandaan – ang palatandaan ng isang dalagitang nagkaroon ng kaganapan kay Maria, na nagluwal ng isang sanggol na lalaki, tulad ng ating buong lugod na pinakahihintay.

Sa ebanghelyo, nakita natin ang isang mas dakilang palatandaan at kaganapan. Kung si Acaz ay tumanggi at nagmatigas, si Jose ay nakinig, tumanggap, at nagpakumbaba. Pagtanggap, hindi pagtanggi, ang kanyang ipinamalas.

Ito ang pagtanggap ng pananampalataya. Ito ang pagtanggap ng isang balita na naging magandang balita sa kadahilanang ang tumanggap ay hindi tumanggi, bagkus nakipagtulungan sa kalooban ng Diyos.

Ito rin ang binabanggit sa sulat ni Pablo sa mga taga-Roma. Pagtanggap, hindi pagtanggi ang ipinamalas rin ni Pablo. Tinagurian niya ang sarili bilang isang “doulos,” isang alipin, na hinirang upang maging apostol, at pinagtagubilinang mangaral sa ngalan ni Kristo Jesus. Kung paano nagmataas si Acaz, ganoon naman nagpakababa si Pablo. Ito ang kababaang-loob ng isang taong sumasampalataya – isang taong ang tinatayaan sa buhay ay ang Diyos na makatotohanan at may akda ng katotohanan.

Ang palatandaan ay nagkaroong kaganapan sapagka’t mayroong tulad ni Maria, Jose, Pablo, at marami pang iba, na nakinig, tumanggap, at nakipagtulungan sa Diyos.

Dito na marahil tayo dapat dumako sa ating buhay at karanasan. Napakaraming pasaway sa ating lipunan. Kay raming matatalino. Ang ilan sa atin kung kumilos at magsalita, ay para bagang alam nila lahat ang solusyon sa mga problema ng bayang Pilipinas. Parang alam na alam ng mga nagtangka na namang ibagsak ang gobyerno kamakailan kung ano ang dapat gawin sa isang lipunang nababalot ng maiitim na ulap ng korupsyon, kadayaan, pagkakanya-kanya, at kasakiman. Subali’t ang tinig ng Diyos na tumatawag sa isang malaliman at malawakang pagbabagong moral mula sa puso ng bawa’t isa ay tila hindi naririnig o pinapansin. Sa kanilang mga pamamaraan, wala silang iniwan sa mga teroristang siguradong sigurado na magbabago ang lipunan kung maraming mamamatay ay magdudusa, maging mga walang kinalamang tao.

Ang Pasko ng Pagsilang na ating pinakahihintay at pinaghahandaan ay palapit na nang palapit. Dadalawang tulog na lamang ang nalalabi. Ngunit ang kaganapan ng araw na ating pinakahihintay ay isang katotohanang nasa ating mga kamay at puso ang pagsasabuhay at pagsasadiwa.

Naghihintay tayo, oo. Subali’t ang ating paghihintay ay mapagmatyag at mapagpunyagi. Gising tayo, kumikilos, at nagpapagal, hindi tukatok at walang buhay. Gumagalaw tayo at kagampan sa paggawa ng mabuti. Abala tayo ngunit hindi balisa. Puno ng pag-asa, ngunit puno rin ng pagpupunyagi. Mataas ang pangarap, nguni’t handa ring maging isang alipin, tulad ni Pablo. Matayog ang hangarin, ngunit handang tumanggap at hindi tumanggi, sa paghamon ng Diyos, tulad ni Jose at ni Maria, na “nagulumihanan” ang puso, ngunit nakinig at tumupad sa kalooban ng Diyos. “Nang magising si Jose,
sinunod niya ang utos ng anghel ng Panginoón; pinakasalan niya si Maria.”
Puno ng paghihintay si Juan Tamad … Totoo ito. Subali’t ang kanyang paghihintay ay walang pagpupunyagi. Ngumanga lamang siya sa ilalim ng puno ng bayabas, at naghintay na bumagsak ang bunga sa bunganga. Ang maka-Kristiyanong paghihintay ay mapagmatyag at mapagpunyagi. Ito ang kahulugan ng pag-asa. Hindi sapat ang mangarap. Ang taong nangangarap ay dapat magising at magsikap.

Kung mangarap ka’t magising, tandaan lamang ito: “nang magising si Jose, sinunod niya ang utos ng anghel ng Panginoon.”

Fr. Chito Dimaranan, SDB

Pambansang Dambana ni Maria Mapag-Ampon

Paranaque City, Diciembre 20, 2007

PANAHON NA! ORAS NA!

In Adviento, Catholic Homily, Gospel Reflections, Homily in Tagalog, Pagninilay sa Ebanghelyo, Sunday Homily, Sunday Reflections on Nobyembre 28, 2007 at 13:15

Homiliya/Pagninilay sa Unang Linggo ng Adviento – Taon A

Mga Pagbasa: Isaias 2:1-5 / Rom 13:11-14 / Mt 24:37-44

Noong mga bata pa kami, paborito naming palabas sa TV ang “Oras ng Ligaya.” Malabo na sa aking alaala ang mga detalye ng palabas, pero ang natatandaan ko ay laging puno ng ligaya ang isang oras na tawanan, biruan, at kantahan (hindi pa uso noon ang sobrang pa-cute ng mga batang artista). Ang isang oras na yaon ay lagi naming pinakahihintay at inaasam-asam sa bawa’t araw. Sa musmos ko noong pag-iisip, si Oscar Obligacion ay para bagang bahagi ng bawa’t tahanan, bawa’t pamilya, at bawa’t grupo ng taong nagkakaisa sa ilalim ng iisang bubungan.

Sa aking pagbabalik-tanaw sa nakaraan, hindi ko maubos maisip kung paano kaming mga bata noon ay bihasang-bihasa sa paghihintay. Lagi kaming may hinihintay sa TV (kahit black and white lamang). Bawa’t araw ay may tampok na pinakahihintay: Mga Aninong Gumagalaw, Bahaghari, Piling-Piling Pelikula, Batman & Robin, Combat, Wild, Wild West, Mission Impossible, atbp. Ang Pasko ay tampulan ng lahat ng masidhing paghihintay. Bagama’t wala masyadong dapat hintayin, puno pa rin ng paghihintay at pag-aasam ang puso ng bawa’t bata noon. Kahit isang bagong jacket lamang o isang plastic na laruang baril-barilan ay pinakahihintay nang buong pag-asa.

Damang-dama ang diwa ng Adviento noong panahong iyon. Hindi pa man namin alam ang panahong nabanggit, batid kong ang diwa ng paghihintay ay bahagi ng buhay ng bawat tao bago mag-pasko.

Nakatutuwang isipin na sa unang linggong ito ng Adviento, wala sa mga pagbasa ang bumabanggit sa paghihintay. Sa katunayan, hindi paghihintay ang binibigyang-diin sa araw na ito. Ang malinaw na diwang lumulutang sa pagbasa, lalo na sa ikalawa at ikatlo ay ang diwa na nagsasabing “panahon na.” Sa madaling salita, ang tinutumbok ng pagbasa ay ang katotohanang ang pinag-aasam-asam ay narito na … na ang pinakahihintay ay maaari nang angkinin at pagyamanin.

Dumating na ang oras … ito ang turo ni Pablo … Oras na raw upang bumangon sa pagkakatulog. Oras na upang iwaksi ang gawa sa ilalim ng kadiliman at gumawa ayon sa kaliwanagan. Ito ay ipinagtatagubilin niya sapagka’t malapit nang dumatal ang bukang liwayway. Ang pinakahihintay ay dapat nang angkinin bilang katotohanan, at ang katotohanang ito ay dapat lakipan ng wastong pagkilos at wastong pamumuhay.

Hirap ang tao saanman ang maghintay ngayon. Sa daigdig na punong-puno ng mga orasan, sa kamay man o sa mga dingding ng lahat ng bahay at gusali, kay raming tao ang hindi makahintay. Lahat halos ng ginagamit o kinakain ay “instant” – instant coffee, instant noodles, instant cash, instant loans, atbp., Sa kahirapan natin maghintay, Agosto pa lamang ay nagiging pasko na. Pagkatapos na pagkatapos ng araw ng Pasko ay Valentine’s Day na ang isinusulong ng radyo, TV, internet, at mga pahayagan.

Tama ba kaya o mali ang ating ginagawang anticipasyon ng Pasko at ng anumang mahalagang araw sa buhay natin? Waring ito ang sinasaad ng mga pagbasa. Panahon na … dumating na ang oras! …

Subali’t kung ating titingnang muli, hindi ito isang hungkag at walang kahulugang pag-aanticipar ng darating na dakilang katotohanan. Ito ay hindi pagsalubong sa isang bagay na hindi pa napapanahong maganap. Sa halip ito ay ang pagsasabuhay ng kung anong tama at magaling na ginagampanan ng taong marunong at batid ang kahulugan ng kung ano ang pinakahihintay.

Ang hinihintay nating mga mananampalataya kay Kristo ay ang katuparan ng kanyang pangako – ang ganap na kaligtasan na magaganap sa kanyang muling pagbabalik. Subali’t hindi lamang yaong hindi pa nagaganap ang pinakahihintay natin. Hinihintay rin natin ang kanyang pagdating na ngayon ay patuloy nang nagaganap – ang pagdating niya sa biyaya, at ang pagdating niya sa hiwaga, bukod sa kanyang pagdating sa wakas ng panahon.

Kung si Kristo at ang kanyang kaloob na kaligtasan ay dumating na sa kasaysayan, kung si Kristo ay patuloy pang dumarating ngayon sa pamamagitan ng biyaya at hiwaga, at kung ang parehong Panginoon at Manliligtas ay darating pa sa wakas ng panahon, ito ay bagay na dapat salubungin. Ito ay bagay na dapat nang ipagdiwang, angkinin, at pagyamanin. At higit sa lahat, ito ay bagay na dapat paghandaan.

Ito ang dahilan kung bakit nagwika si Pablo … “Dumating na ang panahon.” Napapanahon na upang bumalikwas sa pagkakahiga at humarap sa isang bagong bukang liwayway … Panahon na upang iwaksi ang gawa ng kadiliman, at pag-ukulan ng pansin ang gawaing angkop sa kaliwanagan. Panahon na … ngayon na.

Ang Adviento ay pagdating. Kung may darating ay may naghihintay. Ang Adviento ay paggunita sa pagdating ng Siyang pinakahihintay ng sangkatauhan. Dumating na siya sa kasaysayan. Patuloy siyang dumarating sa biyaya at hiwaga na dulot ng kanyang katawang mistiko – ang Iglesya Katolika. Muli siyang darating sa wakas ng panahon.

Sapagka’t siya ay dumating, dumarating, at darating pa, iisang mahalagang paalaala ang dulot sa atin ng liturhiya sa araw na ito: “oras na” … hindi ng ligaya lamang, kundi oras na upang magpanibagong-buhay at anyo kay Kristong Panginoon at Diyos, Hari ng sanlibutan.

Nais kong isipin na sa sandali ng kanyang pagdatal, sabay-sabay at sama-sama tayong aawit ng katumbas ng awit nina Oscar Obligacion … Oras ng ligaya, halina’t tayo’y magsaya … “Halina’t magsaya patungo sa bahay ng Panginoon!” (Ps 122) (Tugon sa Salmo).

Fr. Chito Dimaranan, SDB
CB Retreat House – Tagaytay City
Noviembre 27, 2007

Mga Pagbasa:

Pagbasa 1 (Is 2:1-5)

Itó ang pangitain ni Isaias na anak ni Amoz
tungkol sa Juda at sa Jerusalem:
Sa mga huling araw, ang bundok na kinatatayuan ng Templo ng Panginoón ay mamumukod sa taas sa lahat ng bundok.
Daragsa sa kaniyá ang lahat ng bansa.
Ang maraming taong lalapit sa kaniyá ay magsasabi ng ganito:
“Halikayo, umahon tayo sa bundok ng Panginoón,
sa Templo ng Diyós ni Jacob,
upang malaman natin ang kaniyáng mga daan
at matuto tayong lumakad sa kaniyáng mga landas.
Sapagkat sa Sion magmumula ang Kautusan,
at sa Jerusalem, ang salita ng Panginoón.”
Siya ang mamamagitan sa mga bansa at magpapairal ng kapayapaan. Kung magkagayon, gagawin na nilang sudsod ang kaniláng mga tabak, at karit ang kaniláng mga sibat.
Wala nang magsasanay sa pakikibaka at mawawala na ang mga digmaan. Halina kayó, sambahayan ni Jacob,
at tayo’y lumakad sa liwanag ng Panginoón.

R./ Masayá tayong papasok sa tahanan ng Poóng D’yós!

Akó ay nagalak, sa sabing ganito:
“Sa bahay ng Poon ay pumasok tayo!”
Sama-sama kamí matapos sapitin, ang pintuang-lunsod nitóng Jerusalem.

Dito umaahon ang lahat ng angkan, lipi ni Israel upang manambahan, ang hangad, ang Poon ay pasala- matan.
Pagka’t itó’y utos na dapat gampanan.

Doon din naroón ang mga hukuman at trono ng haring hahatol sa tanan.
Ang kapayapaan nitóng Jerusalem, sikaping sa Poon yao’y idalangin: “Ang nangagmamahal sa’yo’y pagpalain.

Pumayapa nawa ang banal na bayan, at ang palásyo mo ay maging tiwasay.” Dahilan sa aking kasama’t katoto, sa’yo Jerusalem, ang sabi ko’y itó: “Ang kapayapaa’y laging sumaiyo.”
Dahilan sa templo ng Poong ating D’yos, ang aking dalangi’y umunlad kang lubos.

Pagbasa 2     Taga-Roma 13:11-14

Mga kapatid:
Alam ninyong panahon na upang gumising kayó sa pagkakatulog.
Ang pagliligtas sa atin ay higit na malapit ngayon
kaysa noong tayo’y magsimulang manalig sa kaniyá.
Namamaalam na ang gabi at malapit nang lumiwanag.
Layuan na natin ang lahat ng gawang masama
at italaga ang sarili sa paggawa ng mabuti.
Mamuhay tayo nang marangal
at huwag gugulin ang panahon sa paglalasing at magulong pagsasaya, sa pagpapakasawa sa pita ng laman at kahalayan, sa alitan at inggitan. Ang Panginoóng Hesukristo ang paghariin ninyo sa inyóng buhay at huwag paglaanan ang laman upang bigyang-kasiyahan ang mga nasa nitó.

Magandáng Balità     Mateo 24:37-44

Noong panahong iyón, sinabi ni Hesús sa kaniyáng mga alagad:
“Ang pagdating ng Anak ng Tao ay matutulad sa pagdating ng baha
noong panahon ni Noe.
Noon, ang mga tao’y nagsisikain, nagsisiinom at nag-aasawa,
hanggang sa araw na pumasok sa daong si Noe.
Dumating ang baha nang di nila namalayan at tinangay siláng lahat.
Gayon din ang mangyayari sa pagdating ng Anak ng Tao.
Sa panahong iyón,
may dalawang lalaking gumagawa sa bukid;
kukunin ang isa at iiwan ang isa.
May dalawang babaing magkasamang gumigiling;
kukunin ang isa at iiwan ang isa.
Kaya magbantay kayó,
sapagka’t hindi ninyo alam
kung anong araw paririto ang inyóng Panginoón.
Tandaan ninyo itó:
kung alam lamang ng puno ng sambahayan
kung anong oras ng gabi darating ang magnanakaw,
siyá’y magbabantay
at hindi niya pababayaang pasukin ang kaniyáng bahay.

Kaya maging handa kayóng lagi,
sapagka’t darating ang Anak na Tao sa oras na di ninyo inaasahan.”